Waarom loopbaanvragen iets anders vragen dan verdiepend coachen alleen
In veel coachpraktijken ontstaat op een gegeven moment een verschuiving. Gesprekken zijn verdiepend, zorgvuldig en betekenisvol. Cliënten krijgen zicht op patronen, drijfveren en terugkerende thema’s in hun leven en werk.
En toch stokt het bij loopbaanvragen soms. Niet omdat er te weinig inzicht is, maar omdat richting iets anders vraagt dan reflectie alleen.
Juist hier ontmoeten twee vakgebieden elkaar: coaching en loopbaanbegeleiding, elk met eigen kwaliteiten en eigen blinde vlekken.
Wanneer loopbaanvragen kantelpunten worden
Loopbaanvragen zijn zelden eenduidig. Ze raken tegelijk aan identiteit, geschiedenis, verlangen en verantwoordelijkheid. Coaches horen uitspraken als:
• “Ik weet wat ik niet meer wil, maar niet wat wel.”
• “Er zijn meerdere mogelijkheden die passen, hoe kies ik?”
• “Ik voel dat het anders moet, maar ik blijf cirkelen.”
Dit zijn geen vragen die méér analyse vragen. Ze markeren een kantelpunt: van begrijpen naar kiezen, van onderzoeken naar richting innemen.
Juist daar wordt het spannend, voor cliënt én coach.
Van verdiepen naar richting
De opleiding transformationeel coachen biedt veel ruimte voor bewustwording en betekenisgeving. Tegelijkertijd ervaren veel professionals dat loopbaanvragen een extra dimensie toevoegen. Ze vragen om:
• ordening in wat iemand al weet en aan ervaring heeft;
• samenhang tussen levensloop en werkleven;
• een kader waarin keuzes betekenisvol kunnen worden gewogen.
Waar coaching soms blijft bij verdiepen, vraagt loopbaanbegeleiding om begrenzen. Wat onderzoeken we wel, en wat laten we rusten?
Hier ontstaat een leergebied voor beide disciplines. Coaches leren werken met richtinggevende kaders. Loopbaancoaches leren scherper contracteren en afstemmen op wat de cliënt op dat moment aankan en nodig heeft.
Het Koersonderzoek: oorsprong en gedachtegoed
Het Koersonderzoek is ontstaan vanuit de behoefte aan een werkwijze die recht doet aan de complexiteit van loopbaanvragen, zonder te vervallen in testen of snelle antwoorden. De methodiek is geworteld in biografisch werken en vertrekt vanuit de overtuiging dat richting pas betekenisvol wordt wanneer zij wordt gezien in samenhang met iemands levensloop, ervaringen en context.
In plaats van te vragen “wat past bij mij?” in abstracte zin, nodigt het Koersonderzoek uit tot een andere vraag: “Welke richting klopt voor mij, gezien wie ik geworden ben?”
Koers wordt daarmee geen keuze uit opties, maar een onderzoek naar samenhang tussen verleden, heden en toekomst. De methodiek helpt coaches dit onderzoek te structureren, zonder het proces van de cliënt over te nemen.
Theoretische basis en evidence-informed werken
Het Koersonderzoek is geen op zichzelf staande techniek, maar een methodiek die is ontwikkeld binnen de Nederlandse traditie van loopbaanontwikkeling en biografisch werken. De basis ervan is gelegd door Adriaan Hoogendijk, die loopbaanvraagstukken benaderde als samenhang tussen levensloop, betekenisgeving en toekomstgericht handelen.
De methodiek is gestoeld op inzichten uit onder meer:
• biografische en narratieve benaderingen van loopbaanontwikkeling;
• motivationele psychologie en betekenisgericht werken;
• positieve psychologie, met aandacht voor vitaliteit, krachtbronnen en ontwikkeling;
• systeemdenken, waarin context en levensfase expliciet worden meegenomen.
Binnen het Koersonderzoek worden deze perspectieven geïntegreerd in een samenhangend onderzoeksproces. Persoonlijke ervaringen, drijfveren en patronen worden verbonden met richtinggevende keuzes, zonder reductie tot testen of standaardprofielen.
Het Koersonderzoek is daarmee evidence-informed én praktijkgevoed. Wetenschappelijke inzichten en theoretische kaders worden verbonden met jarenlange praktijkervaring. De methodiek is doorontwikkeld op basis van toepassing in uiteenlopende contexten, van individuele loopbaantrajecten tot organisatie- en HR-vraagstukken.
Juist deze combinatie van theorie, praktijk en reflectie maakt het Koersonderzoek geschikt voor professionals die loopbaanvragen willen begeleiden op een manier die inhoudelijk onderbouwd en mensgericht is. Dat vraagt methodische scherpte én een goed ontwikkeld contracterend vermogen.
Methodiek als professionele bedding
Het Koersonderzoek biedt een theoretisch onderbouwd en praktijkgetoetst kader waarin:
• levensthema’s, drijfveren en patronen zichtbaar worden;
• biografisch inzicht wordt verbonden met toekomstgerichtheid;
• keuzes worden onderzocht zonder dat de coach richting voorschrijft.
De combinatie van structuur en openheid maakt het mogelijk cliënten te begeleiden bij koersbepaling, terwijl het eigenaarschap volledig bij hen blijft.
Voor coaches betekent dit meer houvast bij richtingvragen.
Voor loopbaancoaches meer bewustzijn van contract en tempo.
Deelnemersperspectief: rust en richting
Een deelnemer verwoordt haar ervaring als volgt:
“Ik kon cliënten al goed begeleiden in bewustwording, maar bij loopbaanvragen bleef het soms hangen. Het Koersonderzoek heeft mij geholpen om richting te onderzoeken zonder te forceren. Mijn gesprekken zijn rustiger geworden en leiden vaker tot concrete stappen.”
Andere deelnemers benoemen dat zij:
• met meer overzicht en helderheid loopbaanvragen begeleiden;
• minder geneigd zijn opties aan te dragen;
• steviger staan in gesprekken waarin keuze en verantwoordelijkheid samenkomen.
Ook hun contractering is scherper geworden: waarom doen we dit onderzoek, en waartoe?
HR en leidinggevenden
Ook vanuit organisaties groeit de behoefte aan loopbaanbegeleiding die verder gaat dan losse gesprekken. Leidinggevenden en HR-professionals herkennen het verschil wanneer coaches methodisch werken en koers kunnen helpen onderzoeken.
Een leidinggevende die twee medewerkers aanmeldde voor deze verdieping verwoordde het zo:
“Wat ik zag, was meer rust en helderheid in gesprekken. Het voelde als een professionaliseringsslag: niet harder werken, maar scherper begeleiden.”
De combinatie van persoonlijke ontwikkeling, methodiek en toepasbaarheid maakt deze werkwijze relevant binnen organisaties. Het sluit aan bij actuele inzichten in duurzame inzetbaarheid en professionele ontwikkeling.
De docent
Docent en supervisor Marcella van Doorn over het werken met het Koersonderzoek:
“Veel coaches zijn sterk in verdiepen en aanwezig zijn. Het Koersonderzoek helpt hen daarnaast om loopbaanvragen richting te geven door te begrenzen, te vertragen en scherp te zijn op wat op dat moment werkelijk dient.”
Zij vervolgt:
“De kracht zit voor mij in de opdrachten en de reflectie daarop. Zij helpen cliënten hun levensloop, ervaringen en verlangens te ordenen en maken loopbaanrichting concreet, waar gesprekken anders soms blijven hangen.”
Voor wie dit herkent
Loopbaangericht coachen met koers blijkt vooral waardevol voor professionals die:
• verdieping willen verbinden met richting;
• loopbaanvragen serieus nemen als eigen begeleidingsdomein;
• hun rol als coach steviger en bewuster willen positioneren.
De training Loopbaancoachen met het Koersonderzoek wordt aangeboden door Vista Nova, is erkend met Permanente Educatie-uren door NOBCO en NOLOC en wordt begeleid door ervaren docenten en supervisoren, waaronder Marcella van Doorn.
Tot slot
Dit artikel is geen pleidooi voor een methode. Het is een uitnodiging tot reflectie op professioneel handelen.
Wanneer vraagt verdiepen om richting?
En wat vraagt dat van mij als coach?
Voor wie die vragen herkent, kan Loopbaancoachen met het Koersonderzoek een volgende stap zijn in vakmanschap.
Wil je meer weten over de opleiding Loopbaancoachen met het Koersonderzoek? Klik hier.